We wtorek, 10 listopada, w Orientarium ZOO Łódź podpisano porozumienie dotyczące reintrodukcji popielicy szarej. W przedsięwzięcie zaangażowało się kilka instytucji, w tym Uniwersytet Łódzki, Regionalna Dyrekcja Lasów Państwowych, Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska i Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Łódzkiego. Koordynatorem programu jest łódzkie zoo.
To nie będzie jednorazowa akcja. Projekt zaplanowano na co najmniej pięć lat.
Popielice wracają do łódzkich lasów. Skąd przyjadą?
Sytuacja popielicy w centralnej Polsce jest trudna. W województwie łódzkim nie ma już stanowisk, na których gatunek ten występowałby w naturze. Najbliższa istniejąca populacja znajduje się w Puszczy Kozienickiej. To właśnie stamtąd przyjadą zwierzęta, które zapoczątkują odbudowę łódzkiej populacji.
- W tym momencie mamy już pierwszą grupę popielic, która przeszła kwarantannę, która jest już u nas, zamieszka w takiej specjalnej stacji hodowlanej, którą zrobiliśmy na tyłach naszego ogrodu zoologicznego, w specjalnych wolierach adaptacyjnych. I dzieci tych popielic trafią do środowiska naturalnego
- mówi Michał Gołędowski, dyrektor Rozwoju i Hodowli w Orientarium ZOO Łódź.
Powrót sympatycznych gryzoni będzie odbywał się na dwa sposoby. Część zwierząt zostanie bezpośrednio przeniesiona z Puszczy Kozienickiej do łódzkich lasów. Inne zamieszkają najpierw w wolierach hodowlanych w zoo. Ich potomstwo będzie stopniowo zasilać dziką populację.
Miejscem, w którym popielice mają znaleźć nowy dom, jest las janinowski na terenie Nadleśnictwa Brzeziny. To wyjątkowy, około 140-letni drzewostan. W tym roku utworzono tam rezerwat przyrody.
Hotel dla popielic. Będą mogły wracać na jedzonko!
Zanim zwierzęta na dobre zadomowią się w nowym miejscu, czeka je okres dokarmiania i przyzwyczajania do otoczenia.
- W tych klatkach popielice będą umieszczane przez pewien czas i będą się przyzwyczajać do nowego domu, będą rozglądać się, będą dokarmione. Będą później miały otworzone drzwiczki w tych klatkach aklimatyzacyjnych, żeby móc jeszcze wracać i dojadać. Więc takie powiedziałabym usługi hotelarskie na wysokim poziomie
- opowiada Magdalena Janiszewska, koordynatorka projektu w Orientarium ZOO Łódź.
A co znajdzie się w menu tych leśnych gości? Z pewnością nie będą narzekać na brak smakołyków. Popielice dostaną między innymi gruszki, jabłka, śliwki, wiśnie i czereśnie. Część owoców ma pochodzić z tradycyjnych sadów, które chroni Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Łódzkiego.
Później, kiedy zwierzęta będą już przygotowywać się do rozrodu, jedzenie będzie wykładane również w budkach rozrodczych. Wśród przysmaków znajdą się nasiona słonecznika.
Ale jest jeszcze jeden wyjątkowy rarytas!
- Chyba najpyszniejszym jedzeniem, które tam będziemy wykładać, to jest masło orzechowe. Tak, to jest bardzo ekskluzywne jedzenie. I mamy nadzieję, że to je zachęci do zostania właśnie w tym kompleksie leśnym
- mówi Katarzyna Krakowska, dyrektor Zespołu Parków Krajobrazowych Województwa Łódzkiego.
Na ziemię schodzi niechętnie
Jak wygląda popielica? To niewielki gryzoń o szarawym futerku, dużych, ciemnych oczach i charakterystycznym, puszystym ogonie. Jeśli mielibyśmy szukać jej rodzinnych podobieństw, najbliżej jej do wiewiórki.
- Jeżeli jesteśmy w obszarze leśnym, to bardziej powinniśmy gdzieś w górze wypatrywać. Co więcej, to jest ssak, który tryb życia ma nocny. Więc bardziej w okresie nocy powinniśmy gdzieś poszukiwać poruszającej się, przemieszczającej po drzewach popielicy. Jeżeli byśmy mieli przyrównać do jakiejś kuzynki, to prawdopodobnie wiewiórka jest taką chyba najbliższą kuzynką, jeżeli chodzi o samą popielicę
- wyjaśnia prof. Tomasz Jurczak z Wydziału Biologii i Ochrony Środowiska Uniwersytetu Łódzkiego.
Popielice są mocno związane z drzewami. Właściwie całe życie starają się spędzać wysoko nad ziemią, przemieszczając się między koronami kolejnych drzew. Najbardziej lubią stare lasy bukowe i dębowe, gdzie mają zarówno schronienie, jak i dostęp do pożywienia.
- Jeżeli popielica schodzi na ziemię, robi to bardzo niechętnie, przemierza razem parę metrów tak naprawdę i wskakuje z powrotem na drzewo, tam czuje się bezpieczna i tam nie ma takiej dużej presji drapieżników, na jaką byłaby wystawiana na dnie lasu
- wyjaśnia Magdalena Janiszewska.
To właśnie dlatego tak ważne jest zachowanie starych drzewostanów. Kiedy lasy są dzielone na mniejsze fragmenty, zwierzęta tracą możliwość bezpiecznego przemieszczania się między koronami drzew. A dla popielicy to poważny problem.
Potrafi przewidzieć, czy jesienią będzie dużo jedzenia!
Popielica żywi się przede wszystkim nasionami buka, dębu i grabu. Jest jednak wszystkożerna, dlatego w jej jadłospisie mogą znaleźć się również bezkręgowce.
Co ciekawe, zwierzęta te nie rozmnażają się każdego roku. I nie chodzi o przypadek. Potrafią bowiem przewidzieć, czy nadchodzący sezon przyniesie wystarczająco dużo pożywienia!
- Ale jest to gatunek, który- o dziwonie - zawsze rozmnaża się, nie co roku. Potrafi przewidzieć, czy rok będzie bogaty w nasiona buka czy dębu. Jak one to robią, tego najtęższe głowy do tej pory nie wiedzą. Jak przewidują w kwietniu, kiedy się zaczynają rozmnażać, że w sierpniu, wrześniu nie będzie nasion, tego nie wie nikt, ale potrafią to przewidzieć
- dodaje Janiszewska.
Jeżeli warunki są sprzyjające, popielica może mieć od czterech do sześciu młodych. To właśnie potomstwo zwierząt hodowanych w łódzkim zoo ma w przyszłości pomóc w odbudowie lokalnej populacji.
Dlaczego popielice zniknęły z łódzkich lasów?
Jednym z powodów spadku liczebności tego gatunku była działalność człowieka. W przeszłości popielice odławiano między innymi dla futer. Problemem jest także znikanie starych lasów bukowych oraz fragmentacja siedlisk.
Popielice mają również naturalnych wrogów. Polują na nie między innymi puszczyki, lisy i jenoty. Zagrożeniem są także gatunki inwazyjne, na przykład szopy pracze, które doskonale wspinają się po drzewach i potrafią zaglądać do budek zajmowanych przez gryzonie.
Przywrócenie popielic do łódzkich lasów będzie więc wymagało nie tylko wypuszczenia zwierząt, ale także zapewnienia im odpowiednich warunków do życia i rozmnażania. Specjaliści będą monitorować ich losy, a program ma być kontynuowany przez kolejne lata.
Komentarze (0)
Wysyłając komentarz akceptujesz regulamin serwisu. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o ochronie danych osobowych, podanie danych jest dobrowolne, Użytkownikowi przysługuje prawo dostępu do treści swoich danych i ich poprawiania. Jak to zrobić dowiesz się w zakładce polityka prywatności.