Od początku roku szkolnego 2026/2027 w polskich szkołach obowiązują zmienione przepisy dotyczące oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów. Rozporządzenie zostało podpisane 20 sierpnia 2026 roku, a następnie opublikowane w Dzienniku Ustaw pod pozycją 1122. Nowe regulacje dotyczą między innymi ocen zachowania, sposobu traktowania prac domowych oraz zasad przeprowadzania egzaminów.
Jedną z najważniejszych zmian jest określenie dziewięciu obszarów, które należy uwzględniać przy ustalaniu śródrocznej i rocznej oceny klasyfikacyjnej zachowania. Oznacza to, że nauczyciele biorą pod uwagę nie tylko przestrzeganie szkolnych obowiązków, lecz także podejście ucznia do innych osób, współpracę i odpowiedzialność za własny rozwój. W katalogu znalazły się również kryteria odnoszące się do zachowania poza szkołą oraz aktywności w lokalnej społeczności.
Za co uczniowie otrzymują oceny zachowania? Oto pełna lista MEN
Zgodnie z obowiązującym rozporządzeniem ocena zachowania powinna uwzględniać dziewięć podstawowych obszarów. Są one punktem odniesienia dla szkół, które ustalają szczegółowe zasady oceniania w swoich statutach. Katalog obejmuje zarówno obowiązki szkolne, jak i relacje społeczne oraz postawy uczniów.
- Wywiązywanie się z obowiązków ucznia.
- Okazywanie szacunku innym osobom, w tym nauczycielom, uczniom i pracownikom szkoły.
- Przejmowanie odpowiedzialności za własny rozwój i realizację celów rozwojowych.
- Przestrzeganie norm społecznych w szkole i poza nią.
- Dbałość o kulturę języka.
- Dbałość o bezpieczeństwo i zdrowie własne oraz innych osób.
- Współpraca oraz dbałość o dobre relacje z innymi.
- Zaangażowanie w życie klasy, szkoły i wspólnoty lokalnej.
- Wykazywanie się szacunkiem dla własnego narodu i ojczyzny oraz tradycji i kultury innych narodów.
W praktyce oznacza to szersze spojrzenie na postawę ucznia. Znaczenie mają nie tylko zachowania podczas lekcji i przerw, ale również umiejętność współdziałania, odpowiedzialność i zaangażowanie w życie społeczności. Samo rozporządzenie nie wprowadza jednak ogólnopolskiego systemu punktowego przypisującego określoną liczbę punktów do każdego z wymienionych kryteriów.
Ocena zachowania może uwzględniać także postawę poza szkołą
Wśród kryteriów znalazło się przestrzeganie norm społecznych zarówno na terenie szkoły, jak i poza nią. Przepisy wymieniają również zaangażowanie w życie wspólnoty lokalnej oraz szacunek dla tradycji i kultury innych narodów. To istotne doprecyzowanie zakresu zachowań, które są uwzględniane podczas ustalania oceny.
Nowy katalog kładzie także nacisk na odpowiedzialność za własny rozwój oraz dbałość o bezpieczeństwo innych osób. Nauczyciel powinien uwzględniać również umiejętność współpracy i budowania dobrych relacji. Szczegółowy sposób stosowania tych kryteriów wynika z zasad oceniania przyjętych w danej szkole.
Prace domowe na nowych zasadach. Można podwyższyć ocenę roczną
Zmiany objęły również zadania domowe w klasach IV–VIII szkoły podstawowej. Nieobowiązkowe pisemne prace domowe nadal mogą być zadawane, ale ich celem ma być utrwalanie, rozwijanie lub praktyczne wykorzystanie wiadomości poznanych podczas lekcji. Nauczyciel musi sprawdzić każdą wykonaną pracę i przekazać uczniowi informację zwrotną.
Wprowadzono ponadto możliwość podwyższenia rocznej oceny klasyfikacyjnej uczniowi wykonującemu nieobowiązkowe pisemne zadania domowe. Nie oznacza to automatycznego przyznawania stopni za każde wykonane zadanie. Takie rozwiązanie może być stosowane wyłącznie wtedy, gdy szkoła przewidzi je w swoim statucie i określi odpowiednie zasady.
Jednocześnie zniesiono możliwość zadawania uczniom klas IV–VIII praktyczno-technicznych prac domowych do wykonania w czasie wolnym od zajęć dydaktycznych. Ograniczenie dotyczy tej kategorii zadań niezależnie od przedmiotu, na którym miałyby zostać zlecone. Nie jest to jednak całkowity zakaz wszelkiej pracy samodzielnej ucznia poza szkołą.
Kolejne zmiany w szkołach od 1 września 2027 roku
Nowelizacja przewiduje także nowe regulacje dotyczące egzaminów klasyfikacyjnych, poprawkowych oraz sprawdzianów wiadomości i umiejętności. Te przepisy zaczną obowiązywać dopiero 1 września 2027 roku. Wprowadzają między innymi zasady dotyczące miejsca przeprowadzania egzaminów, ich minimalnego czasu trwania oraz korzystania z urządzeń telekomunikacyjnych.
Egzaminy mają odbywać się stacjonarnie, w bezpośredniej obecności komisji, przy czym przewidziano wyjątki dla uczniów, których stan zdrowia lub niepełnosprawność uzasadniają przeprowadzenie egzaminu w innym miejscu. Minimalny czas egzaminu z jednego przedmiotu wyniesie 30 minut w klasach I–III, 45 minut w klasach IV–VIII i 60 minut w szkołach ponadpodstawowych. Uczeń będzie mógł również przystąpić do egzaminów klasyfikacyjnych maksymalnie z trzech przedmiotów w ciągu jednego dnia.
Wprowadzenie przepisów w dwóch terminach oznacza, że nie wszystkie rozwiązania opisane w nowelizacji obowiązują już w roku szkolnym 2026/2027. Nowe kryteria oceniania zachowania oraz zmodyfikowane zasady prac domowych są stosowane od września 2026 roku. Natomiast szkoły mają jeszcze czas na przygotowanie się do zmienionych procedur egzaminacyjnych.
Komentarze (0)
Wysyłając komentarz akceptujesz regulamin serwisu. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o ochronie danych osobowych, podanie danych jest dobrowolne, Użytkownikowi przysługuje prawo dostępu do treści swoich danych i ich poprawiania. Jak to zrobić dowiesz się w zakładce polityka prywatności.