Obecnie wniosek o wydanie dowodu osobistego można złożyć w dowolnym urzędzie gminy na terenie Polski. Miejsce zameldowania nie ogranicza wyboru urzędu, w którym rozpoczynamy procedurę. Problem pojawia się jednak wtedy, gdy gotowy dokument trzeba odebrać. Co do zasady należy wrócić do urzędu, w którym został złożony wniosek.
Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji chce zmienić tę zasadę. Projekt ustawy o zmianie ustaw w celu optymalizacji niektórych procesów w zakresie spraw obywatelskich zakłada możliwość wskazania innej gminy jako miejsca odbioru gotowego dokumentu.
W praktyce oznaczałoby to, że osoba składająca wniosek w jednym mieście mogłaby odebrać dowód w innym. Nie byłoby potrzeby organizowania kolejnej podróży do urzędu, w którym rozpoczęto procedurę. Dla wielu obywateli oznaczałoby to oszczędność czasu, a niekiedy również pieniędzy.
Odbiór dowodu w innym urzędzie. Jest jeden ważny warunek
Nowa procedura nie oznaczałaby całkowitej dowolności przy odbieraniu dokumentu. Projekt przewiduje bowiem, że wybrane miejsce odbioru należy wskazać już podczas składania wniosku. To istotne, ponieważ od tej decyzji zależeć będzie sposób przekazania dokumentu między urzędami.
Organem wydającym dowód nadal pozostawałaby gmina, do której wpłynął wniosek. Wybrany przez obywatela urząd pełniłby natomiast funkcję miejsca odbioru. Rozwiązanie wymaga odpowiedniego przekazania dokumentu i jego ewidencjonowania.
Zmiana może okazać się szczególnie użyteczna dla osób, które regularnie przemieszczają się między miejscem zamieszkania a miejscem pracy. Skorzystać mogliby również studenci, osoby zatrudnione czasowo w innym regionie oraz obywatele planujący przeprowadzkę.
Dowód osobisty ważny przez 15 lat. Kto skorzysta?
Projekt przewiduje również wydłużenie okresu ważności dowodów osobistych wydawanych osobom, które ukończyły 70 lat. Zamiast standardowych 10 lat dokument miałby być ważny przez 15 lat. Celem rozwiązania jest ograniczenie częstotliwości wizyt seniorów w urzędach.
Nie oznacza to jednak, że wszystkie funkcje elektroniczne dokumentu zachowają ważność przez cały ten okres. Certyfikaty wykorzystywane do elektronicznej identyfikacji oraz podpisu osobistego miałyby pozostawać ważne przez 10 lat. Po upływie tego terminu mogą więc wystąpić ograniczenia dotyczące korzystania z niektórych usług elektronicznych.
Proponowane rozwiązanie nie dotyczy automatycznego przedłużenia ważności wszystkich dowodów, które już znajdują się w obiegu. Chodzi o zasady wydawania nowych dokumentów określone w projekcie.
Urzędnik unieważnił dowód przez pomyłkę? Będzie można to naprawić
Kolejna ważna propozycja dotyczy sytuacji, w których dokument został unieważniony na skutek oczywistej pomyłki administracyjnej. Obecnie takie zdarzenie może wywoływać poważne komplikacje, nawet jeśli obywatel nie ponosi za nie odpowiedzialności. Projekt ma stworzyć możliwość przywrócenia ważności dokumentu bez konieczności przechodzenia całej procedury od początku.
Przywrócenie miałoby być możliwe w ciągu 30 dni od unieważnienia, ale tylko w przypadkach określonych przepisami. Rozwiązanie przewidziano dla dokumentów bez warstwy elektronicznej. Nie byłaby to zatem ogólna możliwość przywracania każdego unieważnionego dowodu.
Projekt zakłada również uproszczenie zgłaszania utraty lub uszkodzenia dokumentów. Jednym z rozwiązań ma być elektroniczne zgłaszanie takich zdarzeń przez rodziców w odniesieniu do dowodów osobistych dzieci, pod warunkiem spełnienia wymagań dotyczących danych w rejestrze PESEL.
Kiedy nowe przepisy o dowodach osobistych wejdą w życie?
W publikacjach dotyczących projektu pojawia się data 1 grudnia 2026 roku. Należy jednak odróżnić planowany termin wdrożenia zmian od daty obowiązywania uchwalonej ustawy. Sam projekt nie tworzy jeszcze nowych uprawnień dla obywateli.
Według dostępnych informacji projekt UD329 pozostaje w toku prac legislacyjnych. Ostateczny termin wprowadzenia poszczególnych rozwiązań będzie zależał od zakończenia procedury legislacyjnej oraz przepisów regulujących ich wejście w życie.
Do czasu obowiązywania nowych regulacji należy stosować dotychczasowe zasady. Osoby wyrabiające dowód powinny więc nadal planować odbiór dokumentu w urzędzie, w którym złożyły wniosek.
Jak obecnie wyrobić dowód osobisty?
Wniosek o wydanie dowodu osobistego można złożyć w dowolnym urzędzie gminy, niezależnie od zameldowania. Procedurę można również rozpocząć elektronicznie, ale w przypadku osoby dorosłej konieczna jest wizyta w urzędzie w celu pobrania odcisków palców i wzoru podpisu.
Najważniejsze obowiązujące zasady:
- Wniosek: można złożyć w dowolnym urzędzie gminy.
- Opłata: wydanie dowodu osobistego jest bezpłatne.
- Zdjęcie: wymagane jest aktualne zdjęcie spełniające urzędowe kryteria.
- Termin: wniosek warto złożyć co najmniej 30 dni przed upływem ważności obecnego dokumentu.
- Odbiór: co do zasady odbywa się w urzędzie, który przyjął wniosek.
- Internet: po złożeniu wniosku online osoba dorosła musi stawić się w urzędzie w celu uzupełnienia danych biometrycznych.
Wprowadzenie nowych zasad odbioru dokumentów nie zniesie wszystkich formalności. Może jednak wyeliminować obowiązek ponownej podróży do tego samego urzędu, który dla części obywateli jest dziś najbardziej uciążliwym elementem całej procedury.
Źródła
- Radio ZET, „To już ostatnie dni. Od 1 grudnia zmiany w dowodach osobistych”, 16 listopada 2026 r.
- Serwis Samorządowy PAP, „Dowód osobisty będzie można odebrać w innej gminie”, 20 sierpnia 2026 r.
- Projekt ustawy o zmianie ustaw w celu optymalizacji niektórych procesów w zakresie spraw obywatelskich, UD329.
- Gov.pl, „Uzyskaj dowód osobisty”.
- Ustawa o dowodach osobistych, tekst jednolity, Dz.U. z 2025 r. poz. 1753.
Komentarze (0)
Wysyłając komentarz akceptujesz regulamin serwisu. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o ochronie danych osobowych, podanie danych jest dobrowolne, Użytkownikowi przysługuje prawo dostępu do treści swoich danych i ich poprawiania. Jak to zrobić dowiesz się w zakładce polityka prywatności.