W efekcie pedagog wykonujący podobne obowiązki może otrzymywać zupełnie inne wynagrodzenie w zależności od miejsca pracy.
Dodatek za wychowawstwo zależny od samorządu
Dodatek za wychowawstwo jest jednym z tych składników nauczycielskiego wynagrodzenia, przy których różnice między poszczególnymi samorządami są szczególnie widoczne. Karta Nauczyciela gwarantuje wychowawcy klasy w szkole dodatek funkcyjny w wysokości co najmniej 300 zł miesięcznie. Nie oznacza to jednak, że właśnie taką stawkę muszą otrzymywać wszyscy nauczyciele.
Organy prowadzące szkoły mogą ustalać wyższe kwoty w lokalnych regulaminach wynagradzania. W ostatnich latach część dużych miast zdecydowała się na podniesienie dodatku do 500 zł brutto. Takie rozwiązania obowiązują lub zostały przyjęte m.in. w Gdańsku, Wrocławiu, Radomiu i Łodzi.
W innych miastach stawki pozostają niższe. Z tego powodu nauczyciele wykonujący porównywalne obowiązki mogą otrzymywać co miesiąc dodatki różniące się o kilkaset złotych.
500 zł dla wychowawców coraz częściej w dużych miastach
Do samorządów, które zdecydowały się na wyższą stawkę, dołączyła Łódź. Od 1 września 2026 r. dodatek dla wychowawców klas oraz opiekunów oddziałów przedszkolnych wzrósł tam z 350 do 500 zł brutto miesięcznie.
Zmiana jest elementem szerszego pakietu dotyczącego wynagradzania nauczycieli. Miasto zapowiedziało przeznaczanie ponad 15 mln zł rocznie na podwyższone dodatki. Poza dodatkiem za wychowawstwo zwiększono także świadczenia dla mentorów nauczycieli początkujących i opiekunów stażu, a także dodatki dla części pracowników poradni psychologiczno-pedagogicznych.
500 zł za wychowawstwo otrzymują również nauczyciele w innych dużych ośrodkach. W Gdańsku podwyżka do tego poziomu została wprowadzona od września 2025 r. Wcześniej podobną decyzję podjął Wrocław. Od września 2026 r. stawka 500 zł obowiązuje również w Radomiu.
Karta Nauczyciela gwarantuje minimum, ale nie wszystkim
Najważniejsza różnica dotyczy podstawy prawnej. Wychowawca klasy w szkole ma ustawową gwarancję dodatku w wysokości co najmniej 300 zł miesięcznie. Samorząd może tę kwotę zwiększyć, ale nie może zejść poniżej wskazanego minimum.
Inaczej wygląda sytuacja nauczycieli przedszkoli. W ich przypadku dodatek funkcyjny również może być wypłacany, jednak przepisy nie ustanawiają takiej samej ogólnokrajowej minimalnej stawki jak w przypadku wychowawcy klasy szkolnej.
To sprawia, że sytuacja nauczycieli przedszkolnych jest jeszcze silniej uzależniona od decyzji lokalnych władz. W jednym mieście opiekun oddziału przedszkolnego może otrzymywać 500 zł, a w innym znacznie mniej.
Duże różnice w dodatkach dla nauczycieli
Skalę zróżnicowania pokazują dane przedstawiane podczas prac parlamentarnych. Wynika z nich, że ponad połowa organów prowadzących ustalała dodatek za wychowawstwo klasy na poziomie 300 zł. Około 45 proc. wypłacało stawki wyższe niż 300 zł, ale nieprzekraczające 500 zł. Tylko niewielka część samorządów zdecydowała się na kwoty powyżej 500 zł.
Jeszcze większe rozbieżności dotyczą nauczycieli przedszkoli. W tej grupie zdecydowana większość samorządów ustalała dodatki w przedziale do 400 zł, a stawki przekraczające ten poziom należały do rzadkości.
Oznacza to, że 500 zł miesięcznie dla nauczyciela przedszkola nadal jest rozwiązaniem należącym do wyższych stawek funkcjonujących w samorządach.
Wychowawstwo to znacznie więcej niż prowadzenie dokumentacji
Funkcja wychowawcy klasy obejmuje znacznie szerszy zakres zadań niż samo prowadzenie dziennika i dokumentacji. Wychowawca odpowiada za bieżący kontakt z rodzicami, reagowanie na problemy wychowawcze, konflikty między uczniami, trudności edukacyjne oraz sytuacje wymagające współpracy z pedagogiem, psychologiem lub dyrekcją.
To również nauczyciel, który zwykle jako pierwszy reaguje na nieobecności, problemy z zachowaniem czy pogorszenie wyników ucznia. Odpowiada ponadto za organizację życia klasy, komunikację z rodzicami i dużą część spraw wychowawczych, które nie są bezpośrednio związane z prowadzeniem lekcji.
Związki zawodowe od lat podnoszą, że wysokość dodatku nie odpowiada rzeczywistemu zakresowi odpowiedzialności. Pojawiają się postulaty dalszego zwiększania stawek, w tym do poziomu 700 zł lub więcej.
Samorządy wskazują na rosnące koszty oświaty
Problemem pozostają jednak możliwości finansowe miast i gmin. Samorządy od lat wskazują, że wydatki na oświatę rosną szybciej niż środki przekazywane na finansowanie zadań edukacyjnych.
W dużych miastach budżety przeznaczane na szkoły i przedszkola liczone są w setkach milionów lub nawet miliardach złotych rocznie. Władze lokalne argumentują, że każda podwyżka dodatków, choć często uzasadniona z punktu widzenia sytuacji nauczycieli, oznacza kolejne stałe obciążenie budżetu.
Z tego powodu decyzje o podniesieniu dodatku za wychowawstwo są zazwyczaj uzależnione od sytuacji finansowej konkretnej jednostki samorządu terytorialnego.
MEN bez decyzji o podniesieniu ogólnopolskiej stawki
Ministerstwo Edukacji nie zdecydowało dotychczas o podniesieniu ustawowego minimum dodatku za wychowawstwo z 300 do 500 zł.
Resort wskazywał, że obecny model pozwala samorządom ustalać wyższe stawki w zależności od lokalnej sytuacji finansowej. W praktyce utrwala to jednak różnice między nauczycielami zatrudnionymi w różnych częściach kraju.
Obecne zmiany w Karcie Nauczyciela koncentrują się przede wszystkim na innych elementach systemu wynagradzania, w tym na sytuacji nauczycieli początkujących. W projekcie przewidziano zwiększenie wskaźnika służącego do ustalania ich średniego wynagrodzenia, ale nie zaproponowano podniesienia ustawowego minimum dodatku za wychowawstwo.
Oznacza to, że również w roku szkolnym 2026/2027 wysokość dodatku ponad poziom 300 zł będzie zależała głównie od decyzji samorządów.
Komentarze (0)
Wysyłając komentarz akceptujesz regulamin serwisu. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o ochronie danych osobowych, podanie danych jest dobrowolne, Użytkownikowi przysługuje prawo dostępu do treści swoich danych i ich poprawiania. Jak to zrobić dowiesz się w zakładce polityka prywatności.