Świadectwo z paskiem, ale już nie tylko czerwonym. Można dostać też niebieski albo zielony

Równocześnie rośnie świadomość znaczenia zdrowia psychicznego dzieci i młodzieży. Badania wskazują, że nadmierne skupienie wyłącznie na ocenach może zwiększać poziom stresu i negatywnie wpływać na samoocenę uczniów.

Inicjatywa przyznawania kolorowych nakładek na świadectwa

Na tym tle w wielu szkołach pojawiła się inicjatywa przyznawania kolorowych nakładek na świadectwa. Nie zastępują one tradycyjnych ocen ani oficjalnych wyróżnień, lecz mają podkreślać różnorodne sukcesy uczniów, które często nie znajdują odzwierciedlenia w średniej ocen.

Warto podkreślić, że zasady uzyskiwania świadectwa z wyróżnieniem pozostają bez zmian. Aby otrzymać czerwony pasek, uczeń od czwartej klasy szkoły podstawowej musi osiągnąć średnią ocen wynoszącą co najmniej 4,75 oraz uzyskać minimum bardzo dobrą ocenę z zachowania. Kolorowe paski funkcjonują niezależnie od obowiązujących przepisów i nie są elementem oficjalnego systemu oceniania.

Nowe wyróżnienia przyznawane są za osiągnięcia wykraczające poza wyniki w nauce. W zależności od szkoły mogą trafiać do uczniów wyróżniających się działalnością społeczną, aktywnością sportową, kreatywnością czy wolontariatem. Niektóre placówki nagradzają również kulturę osobistą, pomoc koleżeńską, poczucie humoru lub szczególne zaangażowanie w życie szkoły.

Nie zastępują one tradycyjnych ocen ani oficjalnych wyróżnień

Początkiem ogólnopolskiej dyskusji była historia opowiedziana przez nauczycielkę Wiolettę Matusiak. Podczas zakończenia roku szkolnego zauważyła chłopca, który obserwował kolegów odbierających świadectwa z czerwonym paskiem. Dziecko zastanawiało się, dlaczego wyróżniani są jedynie niektórzy uczniowie, podczas gdy inni pozostają niezauważeni. To wydarzenie stało się impulsem do rozmowy o tym, czy sukces szkolny powinien być oceniany wyłącznie przez pryzmat wyników w nauce.

Pomysł szybko zyskał rozgłos w mediach społecznościowych i zainteresował nauczycieli z różnych części kraju. Jednym z pierwszych dyrektorów, którzy zdecydowali się wprowadzić takie rozwiązanie, był Jakub Tylman, dyrektor Szkoły Podstawowej im. Kawalerów Orderu Uśmiechu w Śremie. W 2023 roku w ramach akcji „Kolorowe Świadectwa” ponad 200 uczniów tej szkoły otrzymało wyróżnienia w różnych kolorach, odpowiadających ich indywidualnym osiągnięciom.

Nowa forma nagradzania wywołuje jednak skrajne opinie. Jej zwolennicy przekonują, że szkoła powinna dostrzegać różnorodne talenty i postawy uczniów, a nie skupiać się wyłącznie na wynikach z poszczególnych przedmiotów. Podkreślają, że wielu młodych ludzi każdego dnia wspiera swoich rówieśników, angażuje się w akcje charytatywne, reprezentuje szkołę podczas zawodów sportowych lub rozwija zdolności artystyczne, które nie zawsze są odpowiednio doceniane przez tradycyjny system ocen.

Placówki samodzielnie określają kategorie wyróżnień

Krytycy obawiają się natomiast, że zbyt duża liczba kategorii wyróżnień może osłabić rangę świadectwa z czerwonym paskiem. Ich zdaniem najważniejszym zadaniem szkoły pozostaje promowanie systematycznej nauki, wytrwałości i wysokich osiągnięć edukacyjnych. Pojawiają się także głosy, że przyznawanie wyróżnień niemal wszystkim uczniom może zmniejszać motywację do dalszego podnoszenia wyników.

Mimo kontrowersji coraz więcej szkół decyduje się na wprowadzenie własnych wersji programu. Placówki samodzielnie określają kategorie wyróżnień, dostosowując je do potrzeb uczniów i charakteru szkolnej społeczności. W rezultacie zakończenie roku szkolnego staje się nie tylko momentem podsumowania ocen, lecz także okazją do docenienia aktywności społecznej, sportowej, artystycznej i obywatelskiej.

Debata dotycząca kolorowych pasków koncentruje się dziś wokół jednego zasadniczego pytania: czym właściwie jest sukces ucznia i jakie osiągnięcia szkoła powinna uznawać za warte wyróżnienia.

Dołącz do kanału TuŁódź na WhatsAppie!